Sinh lý nội tiết tuyến yên

     

Tuyến yên là 1 tuyến nhỏ, đường kính khoảng 1 cm, phía bên trong hố lặng của xương bướm, nặng nề 0,5g. Tuyến yên tương quan mật thiết cùng với vùng dưới đồi qua con đường mạch máu và con đường thần kinh, kia là hệ thống cửa dưới đồi - yên.

Bạn đang xem: Sinh lý nội tiết tuyến yên


Giải phẫu và tổ chức triển khai học

Tuyến yên là một tuyến nhỏ, đường kính khoảng 1 cm, nằm trong hố yên của xương bướm, nặng 0,5g. Tuyến yên liên quan mật thiết với vùng dưới đồi qua mặt đường mạch huyết và đường thần kinh, đó là hệ thống cửa dưới đồi - yên với bó tua thần kinh bên dưới đồi - yên ổn (hình 3). Tuyến đường yên là một trong những tuyến láo lếu hợp, gồm có 3 thùy:

*

Hình: Sơ đồ trục bên dưới đồi-yên.

Thùy trước

Gồm phần lớn tế bào tuyến, có rất nhiều loại, mỗi loại tổng hợp và bài trừ mộtloại hormon.

Khoảng 30-40% tế bào tuyến bài trừ GH, kia là phần lớn tế bào ưa acid; 20% tế bào đường là những tế bào tổng vừa lòng và bài tiết ACTH. Những loại tế bào còn lại, mỗi loại chỉ chiếm 3-5% nhưng có khả năng rất mạnh bài trừ TSH, FSH, LH, PRH.

Thùy sau

Còn hotline là thùy thần kinh, các tế bào ở chỗ này giống tế bào thần kinhđệm, không có khả năng chế huyết hormon mà có công dụng hỗ trợ cho những sợi trục và cúc tận thuộc tiết ADH và Oxytocin.

Thùy giữa

Bài huyết MSH và với thùy trước bài trừ POMC(Proopiomelanocortine) và (-LPH ((-Lipotropin). Thuỳ này ở fan kém vạc triển.

Mạch máu: được cung ứng từ vùng bên dưới đồi qua hệ thống cửa bên dưới đồi-yên (Systèmeporte hypothalamo-hypophysaire) Popa - Fielding.

Thần kinh: bao gồm ở thùy sau, là bó sợi thần tởm đi trường đoản cú nhân trên thị và nhân cạnh óc thất của vùng dưới đồi xuống.

Các hormon thùy trước

Hormon lớn lên (GH)

Bản chất hoá học:

GH là 1 trong những phân tử polypeptid, gồm 191 acid amin, trọng lượng phân tử 22.005.

Tác dụng:

Tác dụng cải cách và phát triển cơ thể: chức năng lên hầu hết các mô cơ thể, tăng số lượng và kích thước tế bào, tăng size các che tạng. Kích thích phát triển các tế bào sụn ngơi nghỉ đầu xương dài cho nên vì thế làm thân xương nhiều năm ra, bên cạnh đó mô sụn cũng dần được cốt hoá sao cho đến tuổi vị thành niên, lúc này đầu xương với thân xương hợp độc nhất với nhau với xương không lâu năm nữa. GH tạo dày màng xương sinh sống xương đã cốt hóa. Công dụng này rõ trong giai đoạn trở nên tân tiến và tiếp tục gia hạn suốt đời.

Tác dụng lên gửi hóa:

Tăng tổng thích hợp protein, tăng thu nhận acid amin vào tế bào.

Gây tăng con đường huyết vì chưng làm giảm thực hiện glucose tế bào, tăng dự trữ glycogen tế bào, bớt đưa glucose vào tế bào, tăng bài tiết insulin và kháng insulin sống mô cơ làm sút vận gửi glucose qua màng tế bào.

Tăng huy động mỡ dự trữ nhằm cung cấp năng lượng cho nên vì thế làm tăng nồng độ acid khủng trong máu. Dưới công dụng của GH, lipid được áp dụng để tạo năng lượng nhằm tiết kiệm chi phí protein giành cho sự cách tân và phát triển cơ thể.

Sự cửa hàng giữa GH với somatomedin (IGF-I):

Somatomedine là 1 trong polypeptid vì gan cùng thận sản xuất. Đó là một trong những yếu tố có kết cấu gần như thể insulin, được điện thoại tư vấn là insulinlike growth factor I (IGF-I). Có chức năng tương tác phối phù hợp với GH trong chuyển hoá protein, cải tiến và phát triển sụn và cải tiến và phát triển cơ thể. Vì chưng nó phối hợp sulfat vào sụn. Nó còn có tính năng kích thích sinh sản keo. Chức năng phối hòa hợp này xảy ra ở nhiều tổ chức , vì vậy được hotline là somatomedin.

Điều hòa bài trừ GH:

nồng độ GH biến đổi tùy độ tuổi 1,5-3ng/ml ở fan trưởng thành, 6ng/ml ở trẻ em và tuổi dậy thì. Sự bài bác tiết dao động từng phút và phụ thuộc nhiều nhân tố (hạ đường huyết, vận cơ, chấn thương...). Mật độ GH cao nhất ban ngày 3-4 tiếng sau bữa ăn, đêm hôm GH tăng nhị giờ đầu giấc mộng say rồi bớt dần mang đến sáng.

GH được kiểm soát điều hành bởi nhị hormon vùng bên dưới đồi là GRH cùng GIH qua cơ chế điều hòa ngược. Mật độ glucose máu giảm, nồng độ acid lớn giảm, thiếu hụt protein kéo dãn dài làm tăng huyết GH. Xung quanh ra, những tình trạng stress, chấn thương, luyện tập sẽ có tác dụng tăng máu GH.

Hormon kích ham mê tuyến sát (TSH)

Bản hóa học hoá học:

TSH là một trong những glycoprotein, trọng lượng phân tử khoảng chừng 28.000.

Tác dụng:

Tất cả các giai đoạn tổng hợp, bài tiết hormon giáp.

Dinh chăm sóc tuyến gần kề và tăng phân phát triển hệ thống mao mạch của con đường giáp.

Điều hoà bài tiết:

TSH được bài trừ do sự điều khiển của TRH, nhờ vào vào nồng độ T3, T4tự bởi vì theo cơ chế điều hòa ngược. Mật độ bình thuờng người trưởng thành là 2,12 ( 0,91 mU/L.

Hormon kích ham mê vỏ thượng thận (ACTH)

Bản chất hoá học:

ACTH là một trong những polypeptid bao gồm 39 acid amin, trọng lượng phân tử 5000. Phần lớn ở dạng tiền hóa học POMC

Tác dụng:

Dinh dưỡng, kích ham mê sự tổng thích hợp và bài trừ hormon vỏ thượng thận.

Tác dụng đa số lên lớp bó cùng lớp lưới bài trừ glucocorticoid cùng androgen.

Trên tổ chức não, ACTH làm cho tăng quá trình học tập với trí nhớ.

Do có một phần cấu trúc gần giống MSH đề nghị cũng có tính năng MSH. Ở người do số lượng MSH bài tiết không đáng kể nên chính ACTH có công dụng kích yêu thích tế bào nhan sắc tố sản suất melanin, cho nên vì vậy sự rối loạn bài máu ACTH cũng gây tăng hay bớt sắc tố sinh sống da.

Điều hoà bài bác tiết:

Sự bài tiết ACTH vị nồng độ CRH của vùng dưới đồi quyết định, lúc nồng độ CRH tăng làm cho tăng tiết ACTH. Dường như còn do tính năng điều hoà ngược cõi âm và dương tính của cortisol. Đồng thời ACTH cũng khá được điều hoà theo nhịp sinh học, nồng độ cao nhất từ 6-8 giờ đồng hồ sáng. Ở người việt nam Nam cứng cáp (lấy máu thời gian 8 giờ 1/2 tiếng trên 25 phái mạnh khoẻ mạnh) nồng độ ACTH là 9,78 ( 4,60 pg/ml.

Các hormon hướng sinh dục

Bản hóa học hoá học:

Cả FSH cùng LH gần như là những glycoprotein.

FSH (kích noãn tố) có 236 acid amin, trọng lượng phân tử 32.000. Còn LH (kích hoàng thể tố), bao gồm 215 acid amin, trọng lượng phân tử 30.000.

Tác dụng:

FSH:

Ở phái nam giới: bổ dưỡng tinh hoàn, cách tân và phát triển ống sinh tinh cùng sản sinh tinh trùng

Ở nữ giới giới: kíck đam mê sự cải cách và phát triển của các nang trứng trong tiến trình đầu, phối hợp LH tạo nên trứng chín, rụng và ban đầu bài máu estrogen

LH:

Ở phái nam giới: bồi bổ tế bào Leydig, kích đam mê sự bài trừ testosteron

Ở nữ giới: gây hiện tượng kỳ lạ rụng trứng, tiết estrogen, tiếp nối tạo hoàng thể cùng kích mê say sự bài trừ progesteron.

Điều hoà bài xích tiết:

Hai hooc môn trên được ổn định theo cơ chế điều khiển ngược âmtính của estrogen, progesteron, testosteron cùng GnRH. Riêng biệt estrogen còn có tác dụng điều hoà ngược dương tính, tức thì trước quá trình phóng noãn, mật độ estrogen trong tiết cao kích thích tuyến yên bài trừ FSH và LH.

Xem thêm: Sự Ion Hóa Chất Khí Là Gì ? Lý Thuyết Dòng Điện Trong Chất Khí

Nồng độü FSH với LH sinh sống nữ dao động trong chu kỳ kinh nguyệt.

Hormon kích thích bài trừ sữa- Prolactin (PRL)

Bản hóa học hoá học:

198 acid amin, trọng lượng phân tử 22.500.

Tác dụng:

Kích mê say tăng trưởng tuyến đường vú cùng sự cung cấp sữa lúc bao gồm thai cùng cho nhỏ bú, bên cạnh đó ức chế chức năng của Gonadotropin tại phòng trứng.

Điều hoà bài xích tiết:

Bình hay prolactine bị ức chế vị PIH nghỉ ngơi vùng bên dưới đồi cùng được bài trừ với nồng độ siêu thấp, 110-510 mU/L sinh sống nam và 80-600 mU/L ngơi nghỉ nữ. Khi tất cả thai prolactin tăng nhiều từ tuần trang bị 5 của bầu kỳ cho tới lúc sinh, gấp 10-20 lần bình thường.

Do estrogen và progesteron ức chế bài trừ sữa nên những khi đứa trẻ con sinh ra, cả hai hormon bên trên giảm bất ngờ tạo điều kiện cho prolactin phát huy tác dụng bài máu sữa.

Hormon thùy giữa

POMC (proopiomelanocortin)

Trong tiền lặng POMC được thủy tạo thành ACTH, MSH, (-LPH với (-endorphin.

Trong tuyến đường yên giữa, POMC được thủy chia thành một peptid như thể ACTH là video clip (Corticotropin like Intermediate lobe Peptid),g-LPH,b-endorphin.

MSH (Melanostimulating hormon)

Kích yêu thích sự tổng phù hợp melanin trong số tế bào hắc tố (melanocyte), tương quan đến ACTH , ở bạn chỉ rõ khi bị náo loạn (bệnhAddison).

LPH:

Chứa các phân tử endorphin và enkephalin là phần nhiều peptid gắn hóa học tiếpnhận á phiện (opioid receptor).

Các hormon thùy sau

Hai hormon được bài tiết từ thuỳ sau tuyến yên có xuất phát từ vùng bên dưới đồi, bởi vì nhân bên trên thị và nhân cạnh não thất bài bác tiết. Sau khi được tổng hợp bọn chúng được đi lại theo sợi trục đến cất ở những túi bên trong tận thuộc thần ghê khu trú sống thuỳ sau con đường yên. Nhị hormon chính là oxytocin và ADH.

ADH (antidiuretic hormon)

Bản chất hoá học:

ADH còn mang tên là vasopressin là một trong peptid có 9 acid amin (Cys-Tyr-Phe-Gln-Asn-Cys-Pro-Arg-Gly-NH2).

Tác dụng:

Chủ yếu là tăng tái hấp thu nước sống ống xa và ống góp, liều cao gây teo mạch, tăng huyết áp nên còn gọi là vasopressin

Cơ sản xuất dụng: hóa giải AMP vòng trong tế bào ống góp, có tác dụng tăng tính thấm màng tế bào đối vớí nước.

Điều hoà bài tiết:

Bài tiết phụ thuộc vào vào áp suất thẩm thấu cùng thể tích dịch ngoại bào.

Khi áp suất thấm vào tăng, nhân bên trên thị bị kích thích đã truyền tín hiệu đến thuỳ sau tuyến yên và gây bài trừ ADH.

Thể tích ngày tiết giảm, khiến kích mê say mạnh bài trừ ADH khi giảm 15-25% thể tích máu, hôm nay ADH tăng vội vàng 50 lần và hoàn toàn có thể gây teo mạch mạnh nên có cách gọi khác là vasopressin.

Các receptor căng dãn sống nhĩ bị kích phù hợp cũng hoàn toàn có thể kích thích bài trừ ADH.

Oxytocin

Bản hóa học hoá học:

Là peptid gồm 9 acid amin với trọng lượng phân tử 1025.

Tác dụng:

Gây co thắt tế bào biểu mô cơ (myoepithelial cells) là đông đảo tế bào nằm thành mặt hàng rào bảo phủ nang đường sữa. Những tế bào này co lại sẽ nghiền vào những nang tuyến và đẩy sữa ra ống tuyến, lúc đứa trẻ bú sữa sẽ nhận ra sữa. Tính năng này được hotline là chức năng bài xuất sữa, không giống với tính năng gây bài tiết sữa của prolactin.

Gây co cơ tử cung to gan lớn mật khi gồm thai, quan trọng đặc biệt mạnh vào cuối thai kỳ, lúc chuyển dạ.

Điều hoà bài tiết:

Oxytocin được bài trừ khi có kích mê say trực tiếp vào tuyến vú (động tác mút vú của đứa trẻ) hoặc kích thích trung tâm lý. Rất nhiều kích thích tâm lý hoặc giao cảm có tương quan đến cảm hứng đều có ảnh hưởng đến vùng dưới đồi kích phù hợp hoặc ức chế bài tiết oxytocin và tác động đến sự bài bác xuất sữa ở các bà bà mẹ cho nhỏ bú.

Rối loạn chức năng tuyến

Ưu năng tuyến yên

Tế bào ưa acid vận động quá nấc hoặc u tế bào ưa acid có tác dụng tăng bài tiết GH :

Trước mới lớn gây bệnh lớn tưởng (Gigantism) kèm biểu thị đái đường, nếu như không điều trị 10% thể hiện suy toàn cục tuyến yên và tử vong. Trường hợp được chẩn đoán đúng lúc bệnh có thể khỏi nhờ vào vi phẫu thuật bóc khối u hoặc tia xạ.

Xảy ra sau mới lớn gây căn bệnh to đầu ngón (Acromegaly), các sụn liên hợp đã cốt hóa yêu cầu xương không lâu năm ra tuy nhiên GH vẫn ảnh hưởng tác động lên những mô mềm, những xương dẹt với xương nhỏ dại làm dày lên. Bệnh nhân có thể có bộc lộ mặt to, cằm bạnh, ngực bụng to, cẳng chân bàn tay to...

U tăng tiết prolactin.

Hội chứng Cushing (u tăng ngày tiết ACTH).

Nhược năng tiền yên

Nguyên nhân do u hoặc vị chèn tuyến đường yên hoặc vị huyết khối huyết mạch ở đàn bà sau sinh gây hoại đàng hoàng bào tuyến yên.

Nếu xảy ra trước dậy thì gây lùn yên (Dwarfism), lùn cân đối, giảm mức độ phát triển, đứa trẻ nhỏ 10 tuổi chỉ bằng 4-5 tuổi. Những người này không có dậy thì, tính năng sinh dục không trở nên tân tiến như fan bình thường. Mặc dù nhiên, 1/3 ltrường phù hợp lùn yên vì thiếu GH đơn độc, nên các hormon không giống vẫn được huyết đầy đủ.

Ở bạn lùn Pyrmy, lượng GH được tiết thông thường nhưng không có công dụng tạo somatomedin C.

Bệnh xẩy ra ở người cứng cáp gây suy những tuyến phía dưới, bộc lộ nhược năng giáp, giảm corticoid, GnRH giảm, bạn bệnh nhỏ xíu đét, giảm chuyển động sinh dục, lông tóc rụng. Ngoại trừ công dụng sinh dục, những rối loàn khác có thể được điều trị khỏi dựa vào hormon tuyến sát và vỏ thượng thận.

Bệnh đái túa nhạt

Tổn yêu đương vùng dưới đồi hoặc thùy sau tuyến đường yên làm sút lượng bài trừ ADH. Triệu chứng đó là đái nhiều.