Đề cương môn sinh lý trẻ em

     
sinh lý học trẻ nhỏ tâm sinh lý hệ thần gớm sinh lý hệ nội máu phòng ban phân tích của trẻ em Hệ sinh dục trẻ em

Bạn đang xem: Đề cương môn sinh lý trẻ em

*
pdf

Sinh lý học (Tập II): Phần 2


*
pdf

bài bác giảng Giải phẫu và sinh lý bạn - ĐH Phạm Văn Đồng


Xem thêm: Cách Sử Dụng Nước Muối Sinh Lý Để Rửa Mặt, Rửa Mặt Bằng Nước Muối Sinh Lý Có Tốt Không

*
pdf

Nhập môn Sinh lý học trẻ em: Phần 2


Nội dung

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠODỰ ÁN PHÁT TRIỂN GIÁO VIÊN TIỂU HỌCPGS. TRẦN TRỌNG THỦYSINH LÍ HỌC TRẺ EM(Tài liệu giảng dạy giáo viên đái họctrình độ cđ và đh sư phạm)NHÀ XUẤT BẢN GIÁO DỤCNHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC SƯ PHẠM Chịu trách nhiệm xuất bản:Chủ tịch HĐQT kiêm tổng giám đốc NGÔ TRẦN ÁIGiám đốc ĐINH NGỌC BẢOPhó tgđ kiêm Tổng biên tập NGUYỄN QUÝ THAOTổng chỉnh sửa LÊ ABiên tập nội dung:PHẠM NGỌC BẮCThiết kế sách và biên tập mĩ thuật:TRẦN THỊ PHUƠNGTrình bày bìa:PHẠM VIỆT QUANG Mục lụcTrangLời nói đầu .............................................................................................................. 5Tổng quan lại về tài liệu.............................................................................................. 6Chủ đề 1. Bao quát về sinh lí học trẻ nhỏ ............................................................ 7Hoạt rượu cồn 1. Tự phân tích khái niệm tăng truởng, cải tiến và phát triển và các quyluật của bọn chúng .......................................................................................................... 7Hoạt đụng 2. Phân tích hình vẽ để rút ra quy luật về sự tăng truởng vàphát triển................................................................................................................. 11Hoạt đụng 3. Tự nghiên cứu và phân tích về các phuơng pháp nghiên cứu và phân tích sinh lí họctrẻ em ..................................................................................................................... 13Chủ đề 2. Sinh lí hệ thần khiếp và những cơ quan phân tích của trẻ em.............. 17Hoạt hễ 1. Khám phá đặc điểm cấu tạo và sự phát triển của hệ thần kinhở con tín đồ ............................................................................................................ 17Hoạt rượu cồn 2. Tìm hiểu chuyển động thần kinh cao cấp ở trẻ nhỏ tiểu học tập ................. 22Hoạt hễ 3. Nêu và phân tích và lý giải các quy luật pháp cơ bản của hoạt động thầnkinh cấp cao............................................................................................................ 27Hoạt cồn 4. Tò mò chung về cơ sở phân tích .............................................. 33Chủ đề 3. Sinh lí hệ nội tiết với hệ sinh dục của trẻ em .................................... 41Hoạt cồn 1. Tò mò sinh lí hệ nội tiết................................................................. 41Hoạt cồn 2. Mày mò hệ sinh dục ........................................................................ 46Chủ đề 4. Sinh lí hệ cơ – xương của trẻ nhỏ ...................................................... 51Hoạt rượu cồn 1. Mày mò sinh lí hệ xương................................................................. 51Hoạt đụng 2. Tò mò sinh lí hệ cơ ....................................................................... 54Chủ đề 5. Các hệ bổ dưỡng của trẻ em .......................................................... 59Hoạt động 1. Mày mò sinh lí tuần trả ................................................................ 59Hoạt đụng 2. Khám phá sinh lí thở ..................................................................... 65Hoạt hễ 3. Mày mò sinh lí tiêu hóa.................................................................... 68Chủ đề 6. Sự điều đình chất của trẻ em................................................................ 79Hoạt rượu cồn 1. Khám phá vai trò của đàm phán chất ..................................................... 79Hoạt cồn 2. Khám phá sự dàn xếp chất và tích điện ......................................... 83Hoạt cồn 3. Mày mò vấn đề bổ dưỡng ở trẻ con em.............................................. 84 LỜI NÓI ĐẦUNhằm góp phần thay đổi công tác đào tạo và huấn luyện và tu dưỡng giáo viênTiểu học, Dự án cách tân và phát triển giáo viên Tiểu học tập đã tổ chức triển khai biên soạncác môđun đào tạo và giảng dạy và bồi dưỡng giáo viên theo chương trình Caođẳng Sư phạm và công tác liên thông từ bỏ Trung học Sư phạm lênCao đẳng Sư phạm.Điểm đổi mới của những tài liệu môđun là xây đắp theo những hoạt động,nhằm tích cực và lành mạnh hoá các vận động học tập của bạn học, theo hướngkích thích óc trí tuệ sáng tạo và khả năng giải quyết vấn đề của người học;chú trọng sử dụng tích hợp nhiều phương tiện truyền đạt khác nhaunhư tư liệu in, băng hình / băng tiếng..., giúp cho người học dễ học,dễ hiểu và gây được hứng thú học tập.Lần đầu tiên, tư liệu được biên soạn theo chương trình và phươngpháp mới, chắc chắn là không kị khỏi những thiếu sót duy nhất định. Banđiều phối dự án rất mong nhận được những ý kiến đóng góp chânthành của doanh nghiệp đọc, nhất là đội ngũ giảng viên, sv cáctrườngSư phạm, thầy giáo Tiểu học tập trong cả nước.Trân trọng cảm ơn.Dự án trở nên tân tiến Giáo viên tiểu học TỔNG quan liêu VỀ TÀI LIỆUSINH LÍ HỌC TRẺ EM (30 TIẾT)Mục tiêuKiến thứcMô tả được cấu trúc và trình bày được điểm lưu ý sinh lí trẻ em của hệ thầnkinh và chuyển động thần kinh cung cấp cao, hoạt động vui chơi của các cơ quan phân tích,các đường nội tiết, hệ vận động, hệ tuần hoàn, hô hấp, tiêu hoá, bài tiết vàtrao đổi chất.Kĩ năngVận dụng được những kỹ năng về Sinh lí học trẻ em vào việc tìm hiểu vàứng dụng các đặc điểm tâm lí của trẻ, vào việc tổ chức dạy học, vàophương pháp giáo dục và đào tạo và lịch chuyển động cho phù hợp với các điểm sáng sinhlí của độ tuổi tiểu học, góp trẻ giữ vệ sinh và tập luyện cơ thể.Thái độTôn trọng môn học này, coi nó là các đại lý để học các môn khác, trước nhất làTâm lí học vàGiáo dục học. Có lòng tin trách nhiệm so với sự cải tiến và phát triển của trẻ, bao gồm tháiđộ khuyến khích, tạo điều kiện cho sự tăng trưởng và cách tân và phát triển của con trẻ phùhợp với điểm sáng sinh lí - cơ thể của học sinh tiểu học.Giới thiệu mô đunTTTên chủ đềSố tiết1Khái quát lác về Sinh lí học tập trẻ em22Sinh lí hệ thần tởm và các cơ quan đối chiếu của con trẻ em103Sinh lí hệ nội tiết và sinh dục của trẻ em em24Sinh lí hệ cơ xương của trẻ em em45Các hệ bồi bổ của trẻ nhỏ (tuần hoàn,hô hấp, tiêu hoá, bài tiết)106Sự hiệp thương chất của trẻ con em2Tài liệu tham khảo và vật dụng để thực hiện mô đunTài liệu tham khảo:1. Trằn Trọng Thuỷ (Chủ biên): “Giải phẫu, sinh lí, lau chùi và vệ sinh trẻ em”. NXBGiáo dục, 1988.2. Lê Thanh Vân: “Giáo trình Sinh lí học trẻ em”. NXB Đại học tập Sư phạm,2004.3. Tạ Thuý Lan, nai lưng Thị Loan: “Sinh lí học tập trẻ em”. NXB Đại học tập Sư phạm,2003.Thiết bị: Băng hình, băng tiếng, trang bị phát hình, thiết bị phát tiếng. CHỦ ĐỀ 1(2 tiết)KHÁI QUÁT VỀ SINH LÍ HỌC TRẺ EMHoạt cồn 1. Tự nghiên cứu khái niệm tăng trưởng,phát triển và các quy luật của chúngThông tinA. Thông tin cơ bảnSự lớn mạnh và trở nên tân tiến của cơ thể trẻ em1.1. Khung hình trẻ em là một trong thể thống nhấtCơ thể trẻ nhỏ không phải là một trong phép cộng của những cơ quan giỏi tế bàoriêng lẻ. đều cơ quan, mô cùng tế bào hồ hết được liên kết với nhau thành mộtkhối thống nhất trong cơ thể. Sự thống tuyệt nhất ấy được trình bày ở phần nhiều mặtsau:– Sự thống nhất giữa đồng hoá cùng dị hoá: Trong cơ thể luôn luôn luôn tiếnhành nhì quá trình contact mật thiết với nhau: đồng hoá và dị hoá.Quá trình đồng hoá là quá trình xây dựng các chất tinh vi mới từ những chấtlấy ở bên phía ngoài vào.Quá trình dị hoá là quy trình phân huỷ những chất tinh vi của nguyên sinhchất thành các chất 1-1 giản.Quá trình dị hoá tạo ra năng lượng. Tích điện này một mặt được dùngvào quy trình đồng hoá, phương diện khác dùng làm thực hiện các quy trình sốngtrong các phần tử của cơ thể.Khi khung người còn trẻ, đồng hoá to gan hơn dị hoá. Khi khung người đã già, dị hoá lạimạnh rộng đồng hoá.Sự sinh sống chỉ giữ được nếu như môi trường bên ngoài luôn luôn cung ứng cho cơthể oxi và thức ăn, với nhận của cơ thể những thành phầm phân huỷ. Đó là quátrình thương lượng chất của khung người và môi trường. – Sự thống duy nhất giữa kết cấu và chức phận: chính sự trao đổi hóa học quyếtđịnh vận động và kết cấu hình thái cơ thể nói chung, cùng của từng bộ phậnnói riêng. Chức vụ và cấu tạo của khung hình là tác dụng của sự cải cách và phát triển cáthể cùng chủng các loại của cơ thể. Giữa chức vụ và hình thái cấu tạo có mốiliên hệ ràng buộc và nhờ vào lẫn nhau. Trong nhì mặt đó, chức phận giữvai trò quyết định, vì chức phận trực tiếp tương tác với thảo luận chất. Chẳnghạn, lao cồn và ngôn ngữ đã quyết định kết cấu của con fan khác vớikhỉ hình người.– Sự thống tốt nhất giữa những cơ quan tiền trong cơ thể: Sự thống tuyệt nhất giữa những cơquan trong cơ thể được ra mắt theo 3 hướng:Một phần tử này ảnh hưởng đến các thành phần khác, ví dụ, khi ta lao động…cơ làm việc, tim đập cấp tốc hơn, nhịp thở vội hơn. Sau khi lao động, ta ănngon hơn, những giọt mồ hôi ra nhiều hơn, thủy dịch cũng biến hóa thành phần.Toàn cỗ cơ thể ảnh hưởng đến một cỗ phận, ví dụ, hiện tượng kỳ lạ đói là ảnhhưởng của toàn bộcơ thể cho cơ quan tiền tiêu hoá.Trong từng cơ quan tất cả sự phối hợp giữa những thành phần kết cấu với nhau,ví dụ, tay co là do sự phối kết hợp giữa hai cơ nhị đầu cùng tam đầu; tiểu đồng codãn được là do sự phối kết hợp của cơ phóng xạ với cơ đồng tâm.– Sự thống tuyệt nhất giữa cơ thể với môi trường: khi môi trường biến đổi thìcơ thể cũng phải tất cả những đổi khác bên trong, phần nhiều phản ứng đến phù hợpvới sự biến hóa của môi trường. Nếu không, khung người sẽ không tồn tại được.Khả năng này của cơ thể được hotline là tính ưa thích nghi – một công dụng chungcủa sinh học. Ví dụ, lúc trời lạnh, ta “nổi domain authority gà”. Đó chính là một sự thíchnghi của khung hình đối cùng với thời tiết: các cơ dựng lông co hẹp để giữ mang lại nhiệttrong khung hình đỡ bay ra ngoài. Đó là loại thích nghi nhanh. Hầu hết động vậtkiếm ăn ban đêm thì bao gồm tế bào gậy (của võng mạc) phạt triển, còn tế bàonón hèn phát triển. Lượng hồng mong của bạn sống ở những vùng rẻo caonhiều hơn so với những người ở đồng bằng vì sinh sống trên độ dài thì ko khí không nhiều oxihơn, khả năng phối hợp oxi của hồng mong kém hơn. Nhiều loại thích nghi này làloại mê say nghi chậm. Tính thích hợp nghi ở bé người mang ý nghĩa chủ động,không như ở động vật hoang dã khác: Ta kháng rét bởi áo ấm, lò sưởi, chứ khôngthụ động bằng cách “nổi domain authority gà”!1.2. Những quy quy định chung của sự việc tăng trưởng và phát triểnSự cách tân và phát triển của con tín đồ là một quá trình liên tục, diễn ra trong trong cả cảcuộc đời. Ngơi nghỉ mỗi một giai đoạn trở nên tân tiến cơ thể, khung người đứa trẻ là 1 trong những chỉnhthể hài hoà cùng với những điểm sáng vốn có so với giai đoạn tuổi đó.Mỗi một quy trình tuổi phần nhiều chứa đựng những vết tích của quy trình trước,những cái hiện bao gồm của quy trình tiến độ này và đầy đủ mầm mống của giai đoạnsau. Như vậy, mỗi một độ tuổi là một khối hệ thống cơ rượu cồn độc đáo, ở kia vết tích của quy trình tiến độ trước từ từ bị xoá bỏ, cái bây giờ và sau này đượcphát triển, rồi cái hiện tại lại biến chuyển cái vượt khứ cùng mầm mống của cáitương lai lại trở nên cái hiện tại, rồi hồ hết phẩm chất bắt đầu lại được sinh –những mầm mống của chiếc tương lai. Giáo dục đào tạo phải khẳng định được chiếc hiệncó và dựa trên mầm mống của mẫu tương lai màtổ chức việc dạy học và giáodục cho nắm hệ trẻ.Sự cách tân và phát triển trước không còn được biểu hiện ở sự lớn mạnh hay khủng lên của cơthể, của những cơ quan biệt lập và sinh hoạt sự tăng cường các chức năng của chúng.Sự tăng trưởng của những cơ quan không giống nhau ra mắt không đồng đông đảo vàkhông đồng thời, bởi vậy nhưng tỉ lệ khung người bị nắm đổi.Nhịp độ vững mạnh của cơ thể cũng không đồng đều. Chẳng hạn, sinh hoạt tuổidậy thì cơ thể lớn nhanh, nhưng tiếp nối thì lờ đờ lại.Đặc trưng của sự việc tăng trưởng là sự đổi khác về số lượng những vệt hiệuvốn có của cơ thể, về sự tăng lên hay giảm sút những tín hiệu đó.Đặc trưng của sự trở nên tân tiến là những thay đổi về hóa học của cơ thể, là việc xuấthiện những tín hiệu và nằm trong tính được hiện ra ngay trong vượt trìnhtăng trưởng. Quá trình cải tiến và phát triển này diễn ra một phương pháp từ từ, thường xuyên nhưngđồng thời cũng có những bước nhảy vọt, phần đông “ngắt quãng của sự liêntục”. đều giai đoạn đầu tiên của quá trình này ra mắt khi còn là bào thaitrong bụng mẹ. Quá trình phát triển của khung hình đi từ đơn giản đến phức tạp,từ vị trí chưa phân hoá mang đến phân hoá. Nó phân chia các bộ phận, các cơquan, những yếu tố và hợp nhất chúng lại thành một toàn thể mới, một cơ cấumới. Sự sinh ra những cơ cấu tổ chức mới là sự xuất hiện hầu hết phẩm hóa học mớicủa con bạn đang phân phát triển, nó ra mắt ở cả mặt hình hài lẫn cả mặt chứcnăng, sinh hoá, sinh lí và vai trung phong lí.Sự phân phát triển khung người con bạn được thể hiện qua những chỉ số đo người:chiều cao, cân nặng, vòng ngực, chiều rộng của vai, v.v... Vào đó, chiềucao và khối lượng là hai chỉ số cơ bản.Chiều cao tăng lên rõ rệt trong thời kì bú mẹ và trong thời kì đầu của tuổinhà trẻ. Kế tiếp nó lại chậm lại ít nhiều. Cơ hội 6 – 7 tuổi, chiều cao lại tăngnhanh và đạt mức 7 – 10cm trong một năm. Đó là giai đoạn vươn dài fan ra.Sau đó, dịp 8 – 10 tuổi thì sự tăng trưởng bị trễ lại, hằng năm chỉ đạt 3 –5cm (thời kì tròn người), cho lúc bắt đầu dậy thì (11 – 15 tuổi) lại được tiếptục tăng nhanh, từ 5 – 8cm trong 1 năm (thời kì sản phẩm công nghệ hai của sự vươn dàingười ra).Cân nặng: Giữa độ cao và khối lượng không có sự phụ thuộc theo một tỉlệ nghiêm khắc nào, nhưng thường thì trong cùng một lứa tuổi thì những trẻ cao hơn nữa có cân nặng lớn hơn. Nhịp điệu tăng trọng lớn số 1 ở năm đầucủa đời sống. Tới cuối năm trước tiên thì cân nặng được tăng lên 3 lần. Sauđó khối lượng tăng thêm trung bình hàng năm 2kg.1.3. Các giai đoạn cách tân và phát triển sinh lí theo lứa tuổiCó nhiều cách thức phân loại những thời kì (giai đoạn) phạt triển không giống nhau của cơthể. Bí quyết phân loại của A.F. Tua, đã có sử dụng rộng rãi ở nước ta, nhưsau:– Thời kì trở nên tân tiến trong bụng chị em (270 – 280 ngày), gồm:+ giai đoạn phôi thai (3 mon đầu);+ quy trình tiến độ nhau thai nhi (từ tháng 4 đến lúc sinh).– giai đoạn sơ sinh (từ cơ hội lọt lòng cho 1 tháng).– thời kì bú bà mẹ (nhũ nhi): kéo dài đến không còn năm đầu.– thời kì răng sữa (12 đến 60 tháng), tất cả 2 tiến độ nhỏ:+ tiến độ nhà trẻ: 1 – 3 tuổi;+ quy trình mẫu giáo: 4 – 6 tuổi.– Thời kì thiếu thốn niên (7 – 15 tuổi), gồm 2 tiến độ nhỏ:+ Giai đoạn học sinh nhỏ: 7 – 12 tuổi;+ Giai đoạn học viên lớn: 12 – 15 tuổi.– Thời kì mới lớn (tuổi học sinh Trung học phổ thông).Trẻ càng nhỏ thì điều kiện sống tác động càng béo đến sự cải tiến và phát triển thểchất của trẻ.1.4. Quan hệ giữa sinh lí và trung tâm lí trong hoạt động vui chơi của cơ thểSự cách tân và phát triển tâm lí của con trẻ em ra mắt trên cơ sở cách tân và phát triển giải phẫu – sinhlí của nó, đặc biệt là sự trở nên tân tiến của hệ thần tởm và các giác quan. Ngườita hay nói: “Một trọng điểm hồn mạnh khỏe trong một cơ thể cường tráng” làvì vậy. Ví dụ, các em bé bỏng bị tật não nhỏ tuổi thì hay bị thiểu năng trí tuệ(chậm trở nên tân tiến trí tuệ); các em bị thiếu cung cấp cầu đại óc thì không tồn tại khảnăng học tập nói, học tập đi và những vận rượu cồn có phối kết hợp khác. Sự kém phát triểnvà công dụng suy yếu ớt của tuyến gần cạnh trạng dẫn đến sự trì trệ của trí tuệ. ảnhhưởng dễ dàng của các đổi khác sinh lí đến khả năng làm vấn đề trí óc đượcthể hiện sau đầy đủ động tác thể dục giữa giờ. Toàn bộ những ví dụ như trên đãnói lên ảnh hưởng của sự vạc triển khung người đến sự cách tân và phát triển tâm lí của trẻ.Mặt khác, bản thân sự trở nên tân tiến tâm lí cũng lại có ảnh hưởng nhất định đếnsự phạt triển cơ thể của trẻ. Chẳng hạn, sự phát triển của chuyển động ngôn ngữ đã làm trở nên tân tiến cái tai âm vị của trẻ; những rèn luyện có hễ cơ, cómục đích rất có thể làm tăng tính nhạy cảm của các cơ quan lại phân tích, hoặcphục hồi được các chức năng đã bị phá huỷ của cơ thể. Trong mối quan hệqua lại giữa sự phát triển khung hình và sự cải tiến và phát triển tâm lí của đứa con trẻ thì sựphát triển khung người là chi phí đề cho sự trở nên tân tiến tâm lí.B. Tin tức bổ trợ: tư liệu <2> trường đoản cú trang 25 mang lại 43.Nhiệm vụNhiệm vụ 1: Đọc những thông tin với tài liệu xem thêm trên.Nhiệm vụ 2: bàn thảo theo nhóm các câu hỏi:– rứa nào là tăng trưởng? mang lại ví dụ.– cầm nào là phân phát triển? cho ví dụ.– chúng giống và không giống nhau như gắng nào?Nhiệm vụ 3: đàm đạo câu hỏi: “Có hồ hết quy mức sử dụng chung nào của sự tăngtrưởng cùng phát triển? đến ví dụ minh hoạ”.Đánh giáCâu hỏi 1: Nêu các biểu thị của sự tăng trưởng?Câu hỏi 2: Nêu các biểu thị của sự phân phát triển?Câu hỏi 3: bao gồm quy pháp luật chung nào của việc tăng trưởng cùng phát triển?Hoạt đụng 2. đối chiếu hình vẽ để rút ra quy luậtvề sự tăng trưởng cùng phát triểnThông tinHai hình vẽ 1 và 2.